STM Eylül’de Üç Kıtada: MSPO, AAD, ADEX
STM, Eylül ayındaki uluslararası fuar takviminde üç kıtaya yayılıyor: Polonya’da MSPO 2026, Güney Afrika’da AAD 2026 ve Azerbaycan’da ADEX 2026. STM Eylül fuar takvimi, deniz platformlarından insansız hava ve sualtı sistemlerine uzanan milli teknolojileri kapsıyor.
Portekiz Gemisinin Asıl Önemi: Bir “İlk”
MSPO’da sergilenecek modeller arasında en dikkat çekici olanı, Portekiz Deniz Kuvvetleri için inşa edilen Denizde İkmal ve Lojistik Destek Gemisi. Bu proje, Türkiye’nin bir Avrupa Birliği ve NATO üyesi ülkeye gerçekleştirdiği ilk askeri gemi ihracatı olma özelliğini taşıyor. STM, Aralık 2024’te imzalanan ihalede dünyanın önde gelen askeri denizcilik firmalarını geride bırakarak projeyi kazandı.
İki gemiden oluşan proje, 100 kişilik görev personeli kapasitesi, zırhlı araç taşıma imkânı ve amfibi harekât desteği sunan modüler bir tasarıma sahip. Teslimatların 2028’de tamamlanması planlanıyor; ikinci geminin inşasına haziran 2026’da başlandı. MSPO’da sergilenecek maket, dolayısıyla soyut bir gelecek projesini değil, inşası hâlihazırda devam eden somut bir ihracat başarısını temsil ediyor.
TUNGA-X: Modern Savaş Alanının Yeni Sorunu
Fuarlarda sergilenecek sistemler arasında TUNGA-X, güncel bir tehdide karşı geliştirilmiş olması bakımından öne çıkıyor. Düşük maliyetli kamikaze İHA’lar, günümüz muharebe sahalarında kritik tesisleri tehdit eden yaygın bir asimetrik tehdit haline geldi; bu tehditleri pahalı hava savunma füzeleriyle karşılamak sürdürülebilir bir maliyet modeli sunmuyor.
TUNGA-X bu boşluğu dolduruyor: radarla entegre çalışan sistem, yaklaşık 10 kilometre menzilden tespit ettiği tehdidi saatte 300 kilometreye varan hızla takip edip havada imha ediyor. 750 gram harp başlığı, 15 dakikalık uçuş süresi ve 25 kilometrelik menziliyle sistem, hem manuel hem otonom modda görev yapabiliyor. Çok rotorlu mimarisi sayesinde dar alanlardan veya hareketli platformlardan dikey kalkış yapabilmesi, sistemi şehir içi ve kırsal konuşlanma senaryolarının her ikisine de uyarlıyor.
Üç Fuar, Üç Farklı Pazar Mantığı
STM’nin seçtiği üç fuar durağı, tesadüfi değil; her biri farklı bir pazar stratejisine karşılık geliyor. MSPO, Avrupa’nın önde gelen savunma fuarlarından biri olarak NATO ve AB üyesi ülkelerle temas kurmanın adresi; STM burada Portekiz gemisi gibi Avrupa pazarındaki somut başarısını sergiliyor. AAD, Afrika kıtasındaki askeri heyetlere erişimin merkezi; STM burada Pakistan’a teslim ettiği ikmal tankeri gibi referans projelerle güvenilirlik inşa ediyor.
ADEX ise coğrafi ve kültürel yakınlığın öne çıktığı bir pazar: KARGU, Azerbaycan ordusu tarafından zaten kullanılıyor. Bu üçlü yapı, STM’nin tek bir pazar tipine değil, farklı olgunluk seviyelerindeki üç ayrı bölgeye eş zamanlı yatırım yaptığını gösteriyor.
STM’nin Büyüklüğü: Rakamlarla
STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz, şirketin 35 yıllık geçmişinde yurt içi ve yurt dışında 11 farklı tersanede 44 askeri gemi projesi yürüttüğünü açıkladı. İHA sistemleri bugün 4 kıtada 15’ten fazla ülkenin envanterinde görev yapıyor; şirket aynı zamanda NATO’nun istihbarat altyapısına yönelik yazılımlar geliştiriyor.
Güleryüz’e göre STM’nin cirosunun yüzde 65’ten fazlası ihracattan elde ediliyor. Bu oran, şirketin iç pazara değil doğrudan uluslararası rekabete odaklanan bir iş modeli kurduğunu gösteriyor; Eylül ayındaki üç fuarlık maraton da bu modelin doğal bir uzantısı.
Sonuç
STM’nin Eylül ayındaki fuar takvimi, ürün sergileme etkinliğinden çok, şirketin farklı olgunluktaki üç pazarda eş zamanlı konumlanma stratejisinin sahadaki görünümü. Portekiz gemisi Avrupa’daki referansı somutlaştırırken, TUNGA-X güncel bir tehdide karşı geliştirilen yeni nesil çözümü temsil ediyor; üç fuarın toplamı STM’nin ihracat ağırlıklı büyüme modelinin ölçeğini gözler önüne seriyor. Fuar takvimi ve sergilenecek sistemlere ilişkin ayrıntılara STM’nin kurumsal sitesinden ulaşılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
STM Eylül 2026’da hangi fuarlara katılıyor?
STM Eylül ayında sırasıyla Polonya’da MSPO 2026 (8-11 Eylül), Güney Afrika’da AAD 2026 (16-20 Eylül) ve Azerbaycan’da ADEX 2026’ya (30 Eylül-2 Ekim) katılıyor.
STM’nin Portekiz’e yaptığı gemi ihracatı neden önemli?
Bu proje, Türkiye’nin bir Avrupa Birliği ve NATO üyesi ülkeye gerçekleştirdiği ilk askeri gemi ihracatı olma özelliğini taşıyor. Sözleşme Aralık 2024’te imzalandı, teslimat 2028’de planlanıyor.
TUNGA-X ne işe yarıyor?
TUNGA-X, düşük maliyetli kamikaze İHA tehditlerine karşı geliştirilen bir avcı drone sistemidir. Radarla entegre çalışarak tehdidi tespit eder ve saatte yaklaşık 300 kilometre hızla hedefi havada imha eder.
STM’nin ihracat oranı nedir?
STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz’e göre şirketin cirosunun yüzde 65’ten fazlası ihracattan elde ediliyor. STM bugüne kadar 11 farklı tersanede 44 askeri gemi projesi yürüttü.
