HÜRKUŞ Teslimatında Sayı 4’e Çıktı: Yıl Sonu Hedefi 12

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) tarafından geliştirilen yeni nesil temel eğitim uçağı HÜRKUŞ‘tan 2 adet daha Türk Hava Kuvvetleri envanterine teslim edildi. Bu ikinci HÜRKUŞ teslimatı ile Hava Kuvvetleri envanterindeki toplam HÜRKUŞ sayısı 4’e ulaştı.

Teslimat, programın hızlanan takviminin yeni bir adımı. TUSAŞ’ın açıkladığı plana göre 2026 yılı içinde toplam 12 HÜRKUŞ teslim edilecek. Bu hedefe ulaşmak için yılın kalan haftalarında 8 uçağın daha Hava Kuvvetleri’ne teslim edilmesi gerekiyor.

İki teslimat, dört uçak

HÜRKUŞ’un Hava Kuvvetleri envanterine giriş süreci 28 Eylül 2026’da başladı. İlk iki uçak, TUSAŞ’ın Kahramankazan tesislerinde düzenlenen törenle Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na teslim edilmişti. Uçaklar, teslimattan önce TUSAŞ tesislerinde yaklaşık üç hafta süren kabul testlerinden geçti. Testlerde uçuş performansı, aviyonik sistemler ve yapısal entegrasyon başta olmak üzere pek çok alan incelendi.

Törene Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran ve TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu katılmıştı. TUSAŞ, o gün HÜRKUŞ’u ülkenin ilk millî Askerî Tip Sertifikası’na sahip insanlı uçağı olarak tanıtmıştı.

Askerî Tip Sertifikası, bir askerî uçağın tasarımının uçuşa elverişlilik gerekliliklerini karşıladığını resmî olarak belgeleyen bir onay. Bu sertifikanın millî otoriteler tarafından verilmesi, Türkiye’nin yalnızca uçak tasarlayıp üretmekle kalmayıp bu uçakların güvenliğini kendi standartlarıyla belgeleyebildiğini de gösteriyor. Bu kabiliyet, HÜRJET ve KAAN gibi sonraki platformların sertifikasyon süreçleri için de önemli bir deneyim birikimi sağlıyor.

Bugün açıklanan ikinci HÜRKUŞ teslimatı ile iki uçak daha envantere girdi. Böylece ilk teslimattan bu yana geçen yaklaşık beş haftada toplam dört uçak Hava Kuvvetleri’ne ulaşmış oldu.

Değişen hedefler: 22’den 12’ye

HÜRKUŞ’un 2026 teslimat hedefi, yıl içinde yapılan açıklamalarda farklı rakamlarla ifade edildi:

Tablo, yıl başında açıklanan hedefin yıl içinde aşağı doğru güncellendiğini gösteriyor. 22 teslimatlık ilk hedef, yılın ikinci yarısında 10 ile 12 arasına indi. Bu tür revizyonlar, yeni bir uçağın seri üretime geçiş sürecinde sık görülüyor. Tedarik zinciri, kalifikasyon testleri ve kabul süreçleri, ilk teslimatların zamanlamasını doğrudan etkileyebiliyor.

Güncel hedefin tutturulması ise yıl sonundaki HÜRKUŞ teslimatı temposuna bağlı. 12 uçaklık hedefe ulaşmak için yılın kalan yaklaşık sekiz haftasında 8 uçağın daha teslim edilmesi gerekiyor. Bu, haftada ortalama bir uçaklık bir tempo anlamına geliyor. İlk dört uçağın yaklaşık beş haftada teslim edildiği düşünüldüğünde, bu tempo mevcut hızın belirgin biçimde artmasını gerektiriyor.

Hedefin “en az 10” olarak ifade edildiği Ağustos açıklaması ise daha esnek bir alt sınır sunuyor. Bu alt sınıra ulaşmak için bile yıl sonuna kadar 6 uçağın daha teslim edilmesi gerekiyor.

55 uçaklık program

HÜRKUŞ programı, Savunma Sanayii Başkanlığı ile TUSAŞ arasında imzalanan sözleşmeyle hayata geçti. Görgün’ün ilk teslimat töreninde yaptığı açıklamaya göre tedarik programı 15 uçakla başladı ve 40 ilave uçakla toplam 55 uçağa çıkarıldı.

Programın teslimat takvimi şöyle planlanıyor:

• 2026: Toplam 12 uçak
• 2027’den itibaren: Ayda 2 uçak
• 2028: Programın tamamlanması

Bu takvime göre 2026 hedefi tutturulursa, 2027’de ayda iki uçaklık tempoyla 24 uçak daha teslim edilecek. Böylece 2028’e yaklaşık 19 uçak kalacak. Görgün, 2027 yılında Türk Hava Kuvvetleri’nde HÜRKUŞ filolarının görülmesini beklediklerini belirtmişti.

HÜRKUŞ’un Hava Kuvvetleri’ne teslim edilen versiyonuna yönelik güncel tasarım çalışmaları 3 Mayıs 2021’de başlamıştı. Uçak, yüzde 80 yerlilik oranına sahip. TUSAŞ Genel Müdürü Demiroğlu, son kullanıcının uçaktan memnuniyetini aktarırken Hava Kuvvetleri personelinin HÜRKUŞ’u “uçan Ferrari” olarak nitelendirdiğini söylemişti.

Eğitim zincirinde HÜRKUŞ’un yeri

HÜRKUŞ’un önemi, Türk Hava Kuvvetleri’nin pilot eğitim zincirindeki yerinden kaynaklanıyor. Hava Kuvvetleri, temel pilot eğitiminde uzun yıllardır yabancı menşeli eğitim uçakları kullanıyor. HÜRKUŞ’un envantere girmesiyle, bir pilot adayının ilk uçuş eğitimini aldığı uçak da ilk kez millî bir tasarım oluyor. Bu, eğitim uçaklarının bakımı, yedek parça tedariki ve modernizasyonu gibi süreçlerin de yurt içinden yönetilmesi anlamına geliyor. Uçak, temel ve ileri başlangıç pilot eğitimini aynı platformda destekleyecek şekilde geliştirildi. Bu, aday pilotların eğitimin ilk aşamalarını tek bir uçak tipinde tamamlayabilmesine imkân tanıyor.

HÜRKUŞ, aynı zamanda daha ileri platformlara giden yolun ilk basamağı. Eğitim zincirinde HÜRKUŞ’un ardından jet eğitim uçağı HÜRJET, en sonunda ise millî muharip uçak KAAN yer alıyor. Görgün de HÜRKUŞ’ta kazanılan tecrübenin HÜRJET ve KAAN’a taşındığını vurgulamıştı. Böylece pilot adayları, eğitimlerinin başından itibaren millî platformlarla yetişebilecek.

Uçağın adı da bu sürekliliğe atıfta bulunuyor. HÜRKUŞ, adını Türk havacılığının öncülerinden Vecihi Hürkuş’tan alıyor. TUSAŞ, ilk teslimatta bir asır önce Vecihi Hürkuş’un kendi uçağıyla göğe taşıdığı hayalin bugün onun adını taşıyan uçakla yaşatıldığını vurgulamıştı.

İhracat tarafında da çalışmalar sürüyor. HÜRKUŞ-B kapsamında üç ülkeyle ihracat sözleşmesi bulunuyor. Görgün, ilk teslimat töreninde çok yakında HÜRKUŞ’un ihracat haberlerini paylaşmaya başlayacaklarını açıklamıştı. Eğitim uçakları, bir ülkenin pilot yetiştirme sistemini uzun yıllar boyunca belirlediği için ihracat açısından stratejik bir ürün grubu. Bir ülkenin HÜRKUŞ ile pilot yetiştirmesi, ilerleyen yıllarda HÜRJET gibi Türk platformlarına yönelik ilgiyi de artırabilir.

Asıl sınav yıl sonu temposu

Hava Kuvvetleri’ne yapılan ikinci HÜRKUŞ teslimatı, programın düzenli teslimat aşamasına geçtiğini gösterdi. İlk teslimattan yalnızca beş hafta sonra yeni uçakların envantere girmesi, üretim ve kabul süreçlerinin işler hale geldiğine işaret ediyor. Envanterdeki uçak sayısının 4’e ulaşması, Türk Hava Kuvvetleri’nde millî bir eğitim uçağıyla pilot yetiştirme döneminin fiilen başladığı anlamına geliyor.

Önümüzdeki haftaların asıl sorusu ise teslimat temposu. 12 uçaklık yıl sonu hedefine ulaşılıp ulaşılamayacağı, TUSAŞ’ın 2027’de ayda iki uçaklık tempoyu ne kadar güvenle sürdürebileceğinin de ilk göstergesi olacak. Bu tempo, 55 uçaklık programın 2028’de tamamlanması hedefinin gerçekçiliğini belirleyecek.

Sıkça Sorulan Sorular

Hava Kuvvetleri envanterinde kaç HÜRKUŞ var?

Son teslimatla birlikte Türk Hava Kuvvetleri envanterindeki HÜRKUŞ sayısı 4’e ulaştı. İlk iki uçak 28 Eylül 2026’da teslim edilmişti.

2026’da kaç HÜRKUŞ teslim edilecek?

TUSAŞ’ın açıklamasına göre 2026 yılı içinde Hava Kuvvetleri’ne toplam 12 HÜRKUŞ teslim edilmesi planlanıyor. Bu hedefe ulaşmak için yıl sonuna kadar 8 uçağın daha teslim edilmesi gerekiyor.

HÜRKUŞ programı kaç uçaktan oluşuyor?

Savunma Sanayii Başkanlığı ile TUSAŞ arasında imzalanan sözleşme toplam 55 uçağı kapsıyor. Program 15 uçakla başlamış, 40 ilave uçakla 55’e çıkarılmıştı. Teslimatların 2028’de tamamlanması hedefleniyor.

HÜRKUŞ’un özelliği nedir?

HÜRKUŞ, TUSAŞ’ın geliştirdiği yeni nesil temel eğitim uçağı. Türkiye’nin ilk millî Askerî Tip Sertifikası’na sahip insanlı uçağı olan HÜRKUŞ, temel ve ileri başlangıç pilot eğitimini aynı platformda destekleyecek şekilde tasarlandı.

HÜRKUŞ ihraç edildi mi?

HÜRKUŞ-B kapsamında üç ülkeyle ihracat sözleşmesi bulunuyor. Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün de ilk teslimat töreninde yakında yeni ihracat haberlerinin paylaşılacağını açıklamıştı.