KAAN P1 Taksi Testini Tamamladı — Birkaç Ay İçinde Gökyüzü

Taksi Testi Neydi, Ne Değerlendirdi?

KAAN’ın yeni prototipi Temmuz 2026’da ilk yer hareketlerini gerçekleştirerek taksi testlerine başladı. Taksi testleri, bir savaş uçağının ilk uçuşuna giden sürecin en kritik eşiğidir: uçak henüz yerden ayrılmaz ama gerçek koşullara en yakın biçimde değerlendirilir.

Bu testler kapsamında uçağın yerdeki hareket kabiliyeti, frenleme sistemi, motor tepkileri, iniş takımları ve uçuş kontrol sistemlerinin performansı değerlendirildi. Yavaş taksi (düşük hızda pistte ilerleme) ve hızlı taksi (kalkışa yakın hızlarda motor itişi ve kontrol yüzeylerinin tepkisi) olmak üzere farklı aşamalar içeren bu süreçte, uçaktan toplanan her veri mühendislerin uçuş programını şekillendirmesine temel oluşturur.

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, bu gelişmeyi Farnborough Uluslararası Havacılık Fuarı kapsamında gerçekleştirdiği basın toplantısında kamuoyuyla paylaştı. Demiroğlu kesin bir tarih vermekten kaçınmakla birlikte sonraki adımı açıkça ortaya koydu:

“Yeni prototip ilk yer hareketlerine başladı. Bazı testlerin tamamlanmasını bekliyoruz. Birkaç ay içinde KAAN’ı yeniden gökyüzünde görmeyi umuyoruz.”
Mehmet Demiroğlu, TUSAŞ Genel Müdürü — Farnborough, Temmuz 2026

P1, P0’dan Neden Farklı?

21 Şubat 2024’te tarihî ilk uçuşunu gerçekleştiren KAAN prototipi, savunma çevrelerinde artık “P0” ya da “teknoloji gösterim uçağı” olarak anılıyor. P0’ın görevi, temel aerodinamiği ve uçuş kontrol mimarisini doğrulamaktı. Bu görev başarıyla tamamlandı: 13 dakikalık ilk uçuşta 8.000 feet irtifaya ve 230 knot hıza ulaşıldı; Mayıs 2024’teki ikinci uçuşta 10.000 feet test edildi.

P1 ise gerçek anlamda bir “uçuş-test prototipi.” P0’dan elde edilen veriler doğrultusunda tasarımı rafine edilmiş bu uçak, seri üretim konfigürasyonuna çok daha yakın sistemlerle donatılıyor. KAAN’ın entegre aviyonik mimarisinde AESA radar, elektronik harp, elektro-optik hedefleme ve gelişmiş görev yönetim sistemlerinin yer alması planlanıyor. Defence Security Asia’nın aktardığına göre P1 ve P2 programı, uçuş zarfı genişletme, aviyonik doğrulama, görev sistemi entegrasyonu ve yapısal değerlendirme gibi testlerin tek prototipe yüklenmek yerine birden fazla uçak arasında paylaştırılmasını sağlayacak. Bu yaklaşım test temposunu belirgin biçimde artırıyor.

Yol Haritası: P1 Uçuşu, P2 ve 2028 Teslimatı

Demiroğlu’nun Farnborough’da çizdiği tablo, 2026’nın KAAN programı için bir kırılma noktası olduğunu açıkça ortaya koyuyor. Yıl sonuna kadar iki farklı test uçağının aynı anda gökyüzünde olması, uçuş-test kampanyasını niteliksel olarak dönüştürecek. Tek prototiple yürütülen sınırlı test döneminin yerini, paralel test koridorlarının açıldığı çok uçaklı bir yapı alacak.

“Hedefimiz, yıl sonunda iki KAAN’ın da arka arkaya ya da yan yana uçtuğunu görmek. İnşallah çok yakında ilkini, bu sene içerisinde de ikincisini gerçek prototiplerin uçtuğunu göreceğiz.”
Mehmet Demiroğlu, TUSAŞ Genel Müdürü

Seri üretim takviminde ise Demiroğlu, daha önce dile getirilen 2028 hedefinin yerli yerinde durduğunu teyit etti. Türk Hava Kuvvetleri’ne ilk teslimat için belirlenen 2028 takviminin korunduğunu vurgulayan Demiroğlu, programın zorluğuna rağmen bu hedefi korumayı planladıklarını ifade etti. Seri üretime yaklaşık iki ile iki buçuk yıl kaldığını da belirtti. 2027’nin ikinci yarısında ise seri üretim konfigürasyonuna en yakın prototipler uçuş testlerine başlayacak.

Motor Cephesi ve Seri Üretim Bağlamı

Taksi testi haberinin yanında motor cephesindeki güncel tablonun da bilinmesi gerekiyor. 10 adet F110 motorunun prototip uçaklar için Ankara’da hazır bulunduğunu açıklayan Demiroğlu, motor ihracat lisansına (TAA — Teknik Yardım Anlaşması) 9 Temmuz 2026 itibarıyla kavuşulduğunu bildirdi. ABD Kongresi aşaması aynı tarihte tamamlanmış; kalan adımların büyük ölçüde standart idari prosedürlerden ibaret olduğu belirtildi. Seri üretim için sipariş edilen 80 motorun teslimat takviminde herhangi bir sorun öngörülmüyor.

Yerli motor cephesinde de çalışmalar sürüyor. TRMotor ve TEI’nin geliştirdiği TF35000 motorunun 2032’de KAAN’a entegre edilmesi hedefleniyor. Bu hedefe ulaşılması, KAAN’ın F110 bağımlılığını tamamen kıracağı ve ihracat serbestisi açısından da stratejik önem taşıyacağı anlamına geliyor. Endonezya ile imzalanan 48 uçaklık satış anlaşmasının kilit koşullarından birinin yerli motor teslimi olduğu hatırlanırsa, TF35000 takvimi salt teknolojik bir hedefin ötesinde diplomatik bir taahhüt de taşıyor.